Ondanks aanhoudende internationale onrust en spanningen rond het Midden-Oosten is de Nederlandse economie in het tweede kwartaal van 2026 met 0,4 procent gegroeid ten opzichte van het eerste kwartaal. Dat blijkt uit de eerste ramingen van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Ook in de bredere eurozone trok de economische activiteit aan met 0,4 procent, wat de verwachtingen van economen overtrof. In de Verenigde Staten zwakte de groei daarentegen af naar 1,5 procent. Sterke consumentenbestedingen, overheidsuitgaven en herstel in de handel hielden de Europese economieën op koers.
- De Nederlandse economie en de eurozone groeiden in het tweede kwartaal van 2026 beide met 0,4 procent.
- In de Verenigde Staten vertraagde de bbp-groei naar 1,5 procent door een toenemend handelstekort en hoge brandstofprijzen.
- Horeca, handel en consumentenuitgaven vormden de belangrijkste aanjagers van de Nederlandse groei.
Spanningen en hoge energiekosten wierpen eerder dit jaar hun schaduw vooruit
Aan de start van het jaar keken economen met terughoudendheid naar de mondiale economische vooruitzichten. In 2025 zorgden hoge rentes en tariefonzekerheid in de Verenigde Staten nog voor een zwakke banengroei van gemiddeld minder dan 10.000 banen per maand. Toen eind februari 2026 het conflict rond Iran losbarstte, schoten de wereldwijde energie- en brandstofprijzen omhoog.
Bedrijven en huishoudens leken terughoudend door de gestegen kosten aan de pomp en de dreigende ontregeling van internationale handelsroutes.
Europese en Amerikaanse economieën toonden veerkracht in het tweede kwartaal
De nieuwste cijfers over het afgelopen kwartaal laten zien dat de vrees voor een economische terugval in Europa vooralsnog ongegrond was. De Nederlandse consumptie door huishoudens steeg met 0,5 procent, waarbij meer geld werd uitgegeven aan auto’s (met name elektrisch), voeding en de horeca. Sectoraal leverden handel, horeca, transport en opslag met een toename van 1,8 procent de grootste bijdrage. CBS-hoofdeconoom Peter Hein van Mulligen gaf aan dat de Nederlandse economie de wereldwijde onrust tot dusver redelijk ongeschonden doorkomt, al blijven mijnbouw (-5,2 procent) en energiebedrijven (-3,5 procent) achter lopen.
In vergelijking met het tweede kwartaal van vorig jaar steeg het Nederlandse bruto binnenlands product met 1,3 procent, voornamelijk gedreven door de uitgaven van de overheid en gezinnen.
In de eurozone als geheel steeg het bbp eveneens met 0,4 procent — de sterkste toename sinds begin 2025 en ruim boven de verwachte 0,2 procent. Ierland voerde de lijst aan met 3,9 procent groei, terwijl zwaargewichten als Duitsland, Frankrijk en Italië met 0,2 procent een bescheiden plus noteerden.
De Amerikaanse economie toonde een ander beeld: daar zwakte de groei af van 2,1 procent in het eerste kwartaal naar 1,5 procent in het tweede kwartaal. De stijgende import en het oplopende handelstekort drukten de groei, mede door brandstofprijzen die stegen naar gemiddeld $ 4,09 per gallon. Toch bleven de Amerikaanse consumentenbestedingen met 3,2 procent stevig, geholpen door belastingteruggaven en een herstelde arbeidsmarkt met gemiddeld 92.000 nieuwe banen per maand.
Economische onzekerheid en beleidskeuzes bepalen het vervolg
Voor de komende periode blijven inflatie en geopolitieke ontwikkelingen de belangrijkste risicofactoren. De Amerikaanse Federal Reserve besloot woensdag de rente ongewijzigd te laten op 3,5 tot 3,75 procent, hoewel drie regionale Fed-voorzitters pleitten voor een verhoging om de inflatie (die in juni op 3,7 procent lag) verder te beteugelen. Dit betekent dat centrale banken uiterst voorzichtig moeten balanceren tussen het ondersteunen van de economische activiteit en het herstellen van de koopkracht.
Analisten kijken uit naar de rapportages over het derde kwartaal, waarin de effecten van de aanhoudend hoge brandstofprijzen en massale tech-investeringen in kunstmatige intelligentie duidelijker zichtbaar worden.
Daarnaast staan in november de Amerikaanse tussentijdse verkiezingen op de agenda, waarbij de kosten van levensonderhoud een doorslaggevende rol spelen. Aangezien het conflict in het Midden-Oosten voortduurt, blijft de dreiging van verdere escalatie en wisselvallige energieprijzen ook op de Europese markten wegen.
Merkt u in het dagelijks leven al iets van het economisch herstel, of zorgen de gestegen prijzen voor terughoudendheid? Deel uw ervaringen in de reacties hieronder.
