De VN-klimaattop COP31 vindt van 9 tot en met 20 november plaats in het Turkse Antalya, waar vertegenwoordigers van vrijwel alle landen onderhandelen over de aanpak van klimaatverandering. Turkije is gastheer; Australië leidt de onderhandelingen. Een van de voorstellen is om het aandeel elektriciteit in het energieverbruik tegen 2035 te verhogen naar 35 procent. Tegelijk staan lastige gesprekken over fossiele brandstoffen en klimaatfinanciering op de agenda. De mondiale CO₂-uitstoot stijgt nog steeds, terwijl volgens de VN het doel om de opwarming tot 1,5 graad boven het pre-industriële niveau te beperken niet meer haalbaar is.
- De klimaattop in Antalya duurt van 9 tot en met 20 november.
- Turkije en Australië willen elektrificatie en schone energie bevorderen.
- Voor besluiten op de klimaattop is instemming van alle deelnemende landen nodig.
Elektrificatie moet concrete vooruitgang opleveren
Groene industrialisering en de overstap naar schone energie behoren tot de doelen van de organisatoren. Het voorstel voor een elektriciteitsaandeel van 35 procent in 2035 is nog geen akkoord, maar biedt een concreet onderwerp voor samenwerking naast de onderhandelingen over een slottekst.
Volgens een recente analyse van het Internationaal Energieagentschap kan versnelde elektrificatie de energierekening van landen die brandstoffen importeren tegen 2035 met meer dan 400 miljard Amerikaanse dollar verlagen ten opzichte van 2025. Dat kan aantrekkelijk zijn voor onder meer Duitsland en de Europese Unie, die afhankelijk zijn van de invoer van fossiele brandstoffen.
New Scientist ziet in die inzet een mogelijke nieuwe richting voor de klimaattoppen: landen zouden er ervaringen met de energietransitie kunnen uitwisselen, in plaats van vooral over formuleringen te onderhandelen. Het blad wijst erop dat het regelwerk voor de uitvoering van het klimaatakkoord van Parijs grotendeels in 2021 was afgerond.
Een akkoord over fossiele brandstoffen blijft omstreden
Over de vraag of en hoe de wereld snel afscheid moet nemen van kolen, olie en gas bestaat nog altijd geen overeenstemming. Bij de klimaattop van vorig jaar lukte het landen zelfs niet om fossiele brandstoffen in het slotakkoord te noemen, schrijft New Scientist.
De Duitse milieuminister Carsten Schneider wil samen met de EU in Antalya een nieuwe impuls geven aan de wereldwijde afbouw van fossiele brandstoffen. Olieproducerende landen zoals Saudi-Arabië hebben bij recente klimaattoppen echter herhaaldelijk slotakkoorden met afbouwplannen geblokkeerd.
Omdat alle landen moeten instemmen, kan één land een verstrekkend besluit tegenhouden.
Toch is er sinds het akkoord van Parijs uit 2015 vooruitgang geboekt. Klimaatexpert David Victor van de University of California San Diego wijst erop dat de wereld daarvoor op weg was naar 3 tot 3,5 graden opwarming. Bij volledige uitvoering van de huidige klimaatbeloften voorzien de jongste VN-projecties een stijging tot 2,6 graden.
Kleinere samenwerkingen zoeken een uitweg
Victor verwacht dat concrete oplossingen vooral voortkomen uit kleinere samenwerkingsverbanden van overheden en bedrijven, bijvoorbeeld in de luchtvaart, scheepvaart en elektrisch vervoer.
Een voorbeeld is de conferentie over de overstap weg van fossiele brandstoffen die afgelopen april in het Colombiaanse Santa Marta werd gehouden. Colombia en Nederland nodigden vertegenwoordigers van 57 landen en belangrijke sectoren uit, nadat een vergelijkbaar plan op de klimaattop van 2025 op verzet van verschillende olieproducerende staten was gestuit.
De herkomst van klimaatgeld blijft onderwerp van debat
Ook financiering verdeelt de deelnemers aan COP31. Ontwikkelingslanden vragen meer steun om hun inwoners tegen de gevolgen van klimaatverandering te beschermen. In 2024 spraken industrielanden tijdens de klimaattop in Bakoe af om tegen 2035 jaarlijks minstens 300 miljard Amerikaanse dollar aan klimaatfinanciering vrij te maken. Waar al dat geld vandaan moet komen, blijft fel omstreden.































