Onderzoekers van de Italiaanse Universiteit van Pisa hebben op een Ethiopisch plateau een bijzondere band tussen twee landbouwhuisdieren vastgelegd: stier Achille en mannelijke ezel Patroclo zochten elkaar herhaaldelijk op voor seksueel contact én sociaal gedrag. De dieren hadden verschillende eigenaren en ontmoetten elkaar alleen tijdens het grazen. Toch richtten ze hun aandacht vooral op elkaar, terwijl ook soortgenoten van beide geslachten beschikbaar waren. Het onderzoek, op 2 november beschreven in het wetenschappelijke tijdschrift Current Biology, draait daarmee niet alleen om seks tussen verschillende diersoorten, maar vooral om de selectieve relatie waarvan dat gedrag deel uitmaakte.
- De onderzoekers zagen tussen 6 en 19 maart 2026 hoe de stier de mannelijke ezel 51 keer besprong.
- De dieren zochten ook nabijheid en likten, wreven en snuffelden aan elkaar.
- Beide dieren hadden toegang tot andere mogelijke partners, waaronder soortgenoten van het andere geslacht.
- Welke functie het seksuele contact had, kunnen de onderzoekers niet vaststellen.
De onderlinge toenadering ging verder dan bespringen
Het team stuitte op de dieren tijdens veldwerk voor een ander onderzoek. Opvallend was niet alleen dat Achille de ezel besprong, maar ook dat Patroclo hem niet probeerde te ontwijken. De ezel schopte niet en vertoonde volgens de onderzoekers geen verdedigende reactie. Dat was aanleiding om hun omgang systematisch te volgen.
De onderzoekers legden alle interacties vast die zij van een van beide dieren waarnamen. Naast het herhaaldelijke bespringen zagen ze verschillende vormen van toenadering. Patroclo bood geregeld zijn achterhand aan en gaf de stier kleine beetjes. Beide dieren richtten het grootste deel van hun sociale en seksuele interacties op elkaar.
Niet het afzonderlijke seksuele contact, maar de combinatie met een aanhoudende, selectieve sociale band maakt deze waarneming volgens de onderzoekers bijzonder.
Een vergelijking binnen dezelfde observatieperiode onderstreept dat verschil. Achille besprong ook tweemaal een andere mannelijke ezel. Die reageerde juist met ontwijkend gedrag en dreigende signalen, zoals platgelegde oren.
De functie van het contact blijft een open vraag
Seksueel gedrag tussen dieren van hetzelfde geslacht komt breed voor in de natuur. Volgens hoofdauteur Martina Francesconi is de kern van dit onderzoek dan ook niet simpelweg dat een stier een mannelijke ezel besprong. Het gedrag was ingebed in een bredere relatie en laat zich volgens het team niet gemakkelijk verklaren door een gebrek aan alternatieve partners.
Dat onderscheid is belangrijk voor de interpretatie: seksueel gedrag hoeft niet uitsluitend vanuit voortplanting te worden bekeken. Deze waarnemingen geven aanleiding om ook de samenhang met sociale relaties te onderzoeken. Ze bewijzen echter niet waarom juist deze twee dieren elkaar opzochten.
Het onderzoek is observerend: het beschrijft wat de dieren deden, zonder mogelijke verklaringen experimenteel te toetsen. Onderzoeker Elisabetta Palagi noemt sociale binding, het onderhouden van relaties en spanningsvermindering als vragen voor vervolgonderzoek, niet als vastgestelde functies van dit contact.
Vergelijkend onderzoek bij diersoorten met verschillende sociale systemen zou volgens haar kunnen helpen zulke mogelijkheden uit elkaar te houden. Voor de uitleg van diergedrag betekent dit dat één handeling minder vertelt dan het patroon van contacten waarin die plaatsvindt.































